luty
2017
25
sobota
Almy
Cezarego
Jarosława


 

                  



 

 



 



Koźmin miastem kwiatów i zieleni

Koźmin miastem kwiatów i zieleni

Koźmin Wielkopolski od lat nazywany jest miastem kwiatów i zieleni. Do miana tego pretendował już w okresie międzywojennym, kiedy koźmińska szkoła ogrodnicza prowadziła w celach naukowych i handlowych, pięknie rozplanowane i urządzone ogrody botaniczne roztaczające się wokół swej siedziby - gotyckiego zamku na terenach obejmujących ok. 30 ha. Na obszarze tym znajdowały się m.in. winnica doświadczalna, różanka z licznymi tarasami i pergolami, ogród i wyspa skalna, ogrody kwietne roślin letnich i bylin.

Również obecnie uwagę każdego przybysza przykuwa w Koźminie Wlkp. czyste środowisko i wszechobecna zieleń. Obszar zieleni w mieście tworzą parki i ogrody działkowe uzupełniane przez liczne skwery. Jednym z piękniejszych kompleksów zieleni w Wielkopolsce jest położony w centrum miasta Park im. Powstańców Wielkopolskich. Założony został w okresie drugiej wojny światowej na miejscu ogrodów należących do kościoła farnego. Głównym jego projektantem był inż. Józef Marciniec - dyrektor Szkoły Ogrodniczej, który przeniósł do parku liczne krzewy i rośliny ze zniszczonych ogrodów szkolnych. Józef Marciniec był również projektantem kilku innych kompleksów zieleni na terenie Koźmina Wielkopolskiego - parku na Nowym Rynku, otoczenia basenu kąpielowego przy ul. Pleszewskiej oraz nowego cmentarza przy zbiegu ulic Poznańskiej i Łącznej.

Park Powstańców Wielkopolskich jest urządzony w stylu francusko-angielskim, a jego osią kompozycyjną jest aleja strzyżonych grabów biegnąca od położonej na północnym skraju parku fontanny do małego pawilonu przeznaczonego na letnie koncerty. Atrakcją są stanowiska z okazami pawi i bażantów. Całość uzupełnia malowniczo położony staw z łabędziami.

Starannie dobrane grupy drzew i krzewów wraz z lustrzaną powierzchnią stawu emanują nastrój spokoju i wytchnienia. Stąd park ten jest ulubionym miejscem niedzielnych spacerów koźminian i przedmiotem szczerego podziwu turystów.Oprócz licznych egzemplarzy roślin charakterystycznych dla naszej strefy klimatycznej w parku znajduje się wiele gatunków egzotycznych. Ciekawsze gatunki drzew w koźmińskim parku - [kliknij].

Nawiązując do tych tradycji władze samorządowe Koźmina Wlkp. systematycznie zdobią miasto w nowe tereny zielone. W ostatnich latach ich powierzchnia zwiększyła się o 5,31 ha. Wśród nowo założonych terenów zielonych na uwagę zasługują: skwer przy zbiegu ulicy Boreckiej z ulicami Jana Pawła II i Dworcowej oraz Park Przyjaźni Polsko-Holenderskiej usytuowany u zbiegu ulic Poznańskiej i Bernardyńskiej. W centralnym miejscu parku znajduje się staw, którego brzegi połączył most przyjaźni z tablicą zawierającą motto współpracy Koźmina Wlkp. z holenderską gminą Drimmelen: "Runął mur, zbudowano most".

Gmina Koźmin Wlkp. wspólnie z Nadleśnictwem Jarocin zagospodarowała dla celów rekreacyjnych Lasek Orliński o powierzchni 36,52 ha, położony na północnym obrzeżu miasta. Urządzono dojazd, parking, ścieżki spacerowe. Edukacji najmłodszych służą rozmieszczone wzdłuż ścieżek tablice informujące o gatunkach zwierząt i ptaków.
Opisując tereny zielone nie sposób pominąć Koźmiński Ogród Działkowy im. Powstańców Wielkopolskich, który należy do najstarszych w Europie. Dokument potwierdzający powstanie koźmińskich ogrodów pochodzi bowiem z 14 czerwca 1824r. Więcej o ogrodzie działkowym i jego historii - [kliknij]
Należy również wspomnieć o ciekawych kompleksach parkowych stanowiących otoczenie pałaców w Orli, Starej Obrze, Debiogórze i Psim Polu. Jednak najciekawsze gatunki drzew znajdują się w parku krajobrazowym otaczającym pałac w Borzęciczkach. Park założony został w końcu XVIIIw. przez Radolińskich, a powiększony w 1855r. Na obszarze ponad 19 ha parku znajdują się trzy stawy i wiele okazów drzew o pomnikowych rozmiarach. - m.in. mający w obwodzie ponad 5 metrów dąb szypułkowy. Ciekawsze gatunki drzew w parku w Borzęciczkach - [kliknij].

Dbałość koźminian o zieleń przejawia się również licznym udziałem w corocznym konkursie "Koźmin Wlkp. miastem kwiatów i zieleni". Zapoczątkowany w 1994r. przez Zarząd Miasta i Gminy konkurs stał się pierwowzorem dla konkursów organizowanych obecnie przez wiele wielkopolskich gmin.

W 1996r. Koźmin Wlkp. stał się członkiem Związku Zdrowych Miast Polskich. Konsekwencją przynależności do tego elitarnego stowarzyszenia było położenie nacisku na ochronę środowiska przyjaznego człowiekowi w działalności inwestycyjnej koźmińskiego samorządu. W 1994r. oddano do użytku nowoczesną Stację Uzdatniania Wody oraz ekologiczne wysypisko odpadów komunalnych. Poprawie stanu środowiska, a przede wszystkim rzeki Orli, służy również mechaniczno-biologiczna oczyszczalnia ścieków uruchomiona w grudniu 2002 r.

Godne uwagi drzewa w koźmińskim Parku Powstańców Wlkp. i ich pochodzenie:

- aleja grabowa (Carpinus betulus L.) - Europa i zach. Azja,
- sosna wejmutka ( Pinus strobus L.) - wschodnia część Ameryki Płn.,
- czeremcha wirginijska (Prunus virginiana L.) - Ameryka Płn.,
- świerk pospolity odm. Stożkowata (Picea abies Karst 'Pyramidata')
- ajlant gruczołkowaty (Ailanthus altissima Swingle) - Chiny,
- brzoza brodawkowata odm.stożkowata (Betula verrucosa Ehrh. 'Fastigiata',
- buk pospolity forma purpurowa (Fagus silvatica L.f.purpurea),
- buk pospolity odm. żółtolistna (Fagus silvatica L.'Zlatia'),
- dąb szypułkowy odm. stożkowata (Quercus robur L. 'Fastigiata'),
- dereń jadalny (Cornus mas L.) - środkowa i płd. Europa, zach. Azja, Armenia, Kaukaz,
- grujecznik japoński (Cercidiphyll um japonicum Sieb. et Zucc.) - Japonia,
- iglicznia trójcierniowa formy bezbronnej ( Gleditsia triacanthos L. f. inermis) - USA,
- jarząb mączny (Sorbus aria Crantz) - góry Europy,
- jarząb szwedzki (Sorbus intermedia Pers.) - Półwysep Skandynawski,
- jesion wyniosły odm. Drobnolistna ( Fraxinus excelsior L. 'Angustifolia'),
- kasztanowiec czerwony (Aesculus x carnea Hayne),
- kasztanowiec gładki (Aesculus glabra Willd) - USA,
- kasztanowiec krwisty (Aesculus pavia L) - USA,
- klon kappadocki (Acer cappadocicum Gled.) - Kaukaz, zach. Azja,
- klon Lobela (Acer lobelli Ten) - płd-zach. Włochy i Sycylia,
- klon srebrzysty odm. Strzępolistna Wiera (Acer saccharinum L.'Laciniatum Wieri') ,
- korkowiec amurski (Phellodendron amurense Rupr.) - Płn. Chiny, Mandżuria, Japonia, Półw. Koreański,
- lipa drobnolistna odm. Stożkowata (Tillia cordata Mill 'Pyramidalis'),
- lipa gwiaździsta (Tilia x stellata Hartig),
- lipa krymska (Tilia x euchlora K.Koch),
- lipa srebrzysta (Tilia tomentosa Moench) - płd-wsch. Europa i Azja Mniejsza,
- platan klonolistny (Platanus x acerifolia Willd.)
- robinia akacjowa odm. jednolistna (Robinia pseudoacacia 'Unifoliola"),
- robinia akacjowa odm. kulista (Robinia pseudoacacia L. 'Umbraculiefera'
- sofora japońską ( Sophora japonica L.) - Chiny kontynentalne, Półw. Koreański,
- topola Simona odmiany stożkowatej (Populus simonii Carr 'Fastigiata') - Chiny, Mandżuria, Półw. Koreański

Godne uwagi okazy drzew znajdują się także na terenie Zespołu Szkół Rolniczych.

Otoczenie koźmińskiego zamku stanowią m.in. cyprysowiec Leylanda (Cupressocyparis leylandii Dallim.), cyprysik Lawsona odmiany 'Alumii' (Chamaecyparis lawsoniana 'Alumii') oraz dąb szypułkowy odmiany stożkowatej (Quercus robur L.). Natomiast w pobliżu dawnej oficyny zamkowej (obecny internat) rośnie wywodzący się z Chin miłorząb dwuklapowy (Ginkgo biloba L.).

Godne uwagi drzewa w parku w Borzęciczkach i ich pochodzenie

- wiąz szypułkowy (Ulmus laevis Pall.) o obwodzie 325cm i wspaniale rozwiniętych korzeniach przyporowych - środkowa i południowo-wschodnia Europa do Kaukazu,
- platan klonolistny (Platanus x acerifolia Willd) o obwodzie 365cm,
- dąb szypułkowy (Quercus robur L.) o obwodzie ponad 5 metrów - Europa, półn. Afryka, Azja Mniejsza,
- sosna czarna (Pinus nigra Arnold) o obwodzie 240 cm- góry środkowej i południowej Europy,
- świerk kaukaski ( Picea orientalis Link) o obwodzie 165cm - Kaukaz i północna Turcja,
- kasztan jadalny ( Castanea sativa Mill) - południowa Europa, północna Afryka i Azja Mniejsza,
- jedlica Menziesa odmiany sinej (Pseudotsuga menziesii Franco var glauca Franco) - Góry Skaliste w USA,
- kasztanowiec gładki (Aesculus glabra Willd) - USA,
- kłęk kanadyjski (Gymnocladus dioicus K.Koch) o obwodzie 175cm - wschodnia część Ameryki Północnej,
- orzesznik gorzki (Carya cordiformis K.Koch) - wschodnia i środkowa część Ameryki Północnej
- buk pospolity forma purpurowa (Fagus silvatica L.f.purpurea) o obwodzie 325cm,
- buk pospolity forma zwisająca (Fagus silvatica L.f.pendula) o obwodzie 120cm,
- dąb szypułkowy odm. stożkowata (Quercus robur L. 'Fastigiata'),
- jesion wyniosły odm. zwisająca (Fraxinus excelsior L. 'Pendula'),
- klon pospolity (Acer platanoides L.) o obwodzie 340cm - Europa, Kaukaz,

Wykazy drzew sporządził Pan Władysław Gołąb.

Ogrody działkowe w Koźminie Wlkp.

Pierwsza wzmianka dotycząca ogrodów działkowych w Koźminie Wlkp. zawarta jest w dokumencie wydanym przez Andrzeja Górkę na Zamku Koźmińskim z 7 listopada 1575r. Na mocy tego dokumentu mieszczanie otrzymali "około Miasta naszego Wielkiego Koźmina" ogrody w wieczyste użytkowanie. Kolejni właściciele Koźmina przywilej ten potwierdzali własnoręcznymi podpisami, Kolejny dokument z 14 czerwca 1824r. świadczy o ciągłości istnienia ogrodów i zawiera wymiary "Ogrodów na Błoniu leżące" oraz spis użytkowników. W 1853r. zatwierdzono wielkość ogrodów ustalając go na 6 zagonów (tj. ok. 1200 m2) oraz określono wysokość opłat za użytkowanie. W tej formie ogrody przetrwały do odzyskania niepodległości w 1918r. W 1921r. na posiedzeniu Rady Miejskiej omówiono sposoby dotyczące dzierżawienia ogrodów, a w 1927 wielkość ogrodu działkowego ustalono na 650 m2, działki otrzymało 259 osób. Po II wojnie światowej nastąpiła reorganizacja i ogrody przyjęły oficjalną nazwę --Towarzystwo Ogrodów Działkowych w Koźminie. W dniu 9 września 1958r. ogrody działkowe otrzymały imię "Powstańców Wielkopolskich". Z biegiem lat następował systematyczny ich rozwój. W 1999r. obchodzono jubileusz 175-lecia. Do sukcesów należy zaliczyć: zajęcie w r.1996 i 1998 I miejsca w wojewódzkim konkursie na "Najlepszy Pracowniczy Ogród Działkowy" oraz tytuł "Pracowniczy Ogród Działkowy 100-lecia". Obecnie ogród zajmuje 16,76 ha.

 

 

 

 

 

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn